{"id":1523,"date":"2018-09-06T11:56:08","date_gmt":"2018-09-06T11:56:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/?p=1523"},"modified":"2019-12-24T10:41:44","modified_gmt":"2019-12-24T10:41:44","slug":"hiztun-berriak-biba-zuek-eta-gora-gu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/2018\/09\/06\/hiztun-berriak-biba-zuek-eta-gora-gu\/","title":{"rendered":"Hiztun berriak&#8230; Biba Zuek eta Gora Gu"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-1530 alignright\" src=\"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover-212x300.jpg\" alt=\"\" width=\"212\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover-212x300.jpg 212w, https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover-768x1088.jpg 768w, https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover-723x1024.jpg 723w, https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2018\/09\/cover.jpg 1063w\" sizes=\"(max-width: 212px) 100vw, 212px\" \/><\/a>HIZTUN BERRIAK lana oso-osorik irakurtzeko gogoa izan dut aspalditik. Han-hemen erreferentziak ikusi ditut, artikuluetan, hitzaldietan, bideoetan\u2026 baina testu osoa irakurtzeko nagi ibili naiz. Uda probestu dut horretarako, eta ez naiz damu. Interesgarria iruditu zait, eta apunte batzuk hona ekartzea pentsatu dut.<\/p>\n<p>Lan mardula da. Gai askotxo lantzen ditu, nahiz eta bereziki bi nabarmendu diren: (a) euskaldunberri kontzeptuaren eta horren atzean dagoen<strong> \u201cgabeziaren\u201d ideologiaren desegokitasuna<\/strong>; (b) <strong>hizkuntza mudantzaren ideia<\/strong>. Biak ala biak giltzarrizkoak dira gaur egun.<\/p>\n<p>Horiek alde batera, lau atal lantzen ditu, hiztun berrien ikuspegitik: (1) ikaste-prozesua; (2) euskararen erabilera; (3) familiaren baitako hizkuntza politika; eta (4) hizkuntza ideologien eta identitateak. Atal horietako bakoitzean kategorizazio-lan trinkoa egiten du, eta antzemandako profilak deskribatzen saiatzen da. Lan itzela!<\/p>\n<p>Labur-labur&#8230;<\/p>\n<h1><span style=\"color: #808000\">IKASTE PROZESUA<\/span><\/h1>\n<p>Ikerketak hiru gako proposatzen ditu:<\/p>\n<ul>\n<li>Hiztun berriek euskara <strong>non eta nola<\/strong> ikasi duten: kalean, euskaltegian edo ikastetxean.<\/li>\n<li><strong>Testuinguru soziolinguistikoa<\/strong>: testuinguru mesedegarria edo oztopatzailea den (hots, zonalde euskalduna ala erdalduna).<\/li>\n<li>Euskara ikasteko motibazioa: integratzailea ala pragmatikoa<\/li>\n<\/ul>\n<p>Horietatik abiatuta, orotara <strong>ZAZPI<\/strong> profil identifikatu dituzte (*)<\/p>\n<blockquote><p>(*) Honako hauek: (1) Euskara kalean ikasi dutenak, bertako euskaldunekin kontaktuan; (2) Euskara euskaltegian ikasi dutenak eta zonalde euskaldun batean bizi direnak; (3) Euskara euskaltegian ikasi dutenak, integratzeko motibazioarekin, baina zonalde erdaldundu batean bizi direnak; (4) Euskara euskaltegian ikasi dutenak, arrazoi pragmatikoengatik, eta zonalde erdaldundu batean bizi direnak; (5) Euskara eskolan ikasi dutenak, zonalde euskaldun batean; (6) Euskara eskolan ikasi dutenak, zonalde erdaldundu batean; (7) Erdibidean gelditu direnak eta euskara ikastera iritsi ez direnak.<\/p><\/blockquote>\n<h1><\/h1>\n<h1><span style=\"color: #808000\">ERABILERA<\/span><\/h1>\n<p>Hiru gako nagusi identifikatu dira:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Testuinguru soziolinguistikoa<\/strong> berriro ere<\/li>\n<li>Euskarazko <strong>harreman sareak<\/strong><\/li>\n<li><strong>Agentibitatea<\/strong>; hau da, hiztuna proaktiboa ala erreaktiboa den, eta, horrekin lotuta, hizkuntza-hautuak<\/li>\n<\/ul>\n<p>Eta horiekin batera, gaztelaniaren presioa, hizkuntza-ohiturak eta gaitasun erlatiboak.<\/p>\n<p>Horien arabera <strong>ZORTZI<\/strong> profil identifikatu dira. Ez ditut zerrendatuko, testua gehiegi ez luzatzeko.<\/p>\n<h1><span style=\"color: #808000\">FAMILIA MAILAKO HIZKUNTZA POLITIKA<\/span><\/h1>\n<p><span style=\"color: #000000\"><strong>HIRU<\/strong> joera nagusi ageri dira, horien barruan aldaerak egon badaitezke ere:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li>Familian <strong>euskara<\/strong> transmitzen dutenak; euskara baino ez, alegia. Tipologia horretan aldaerak egon daitezke, bikotekideen arteko ohiko harreman hizkuntza zein den: euskara, gaztelania ala biak.<\/li>\n<li>Hizkuntza <strong>biak<\/strong> transmititzen dituztenak: &#8220;<em>guraso bat hizkuntza bat&#8221;<\/em> estrategia izan daiteke, ala besterik gabe guraso biek hizkuntza biak transmititzea.<\/li>\n<li>Familian ez dutenak euskara transmititzen, baina bai<strong> H2 bezala hezkuntzaren bidez<\/strong>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Azken inkesta soziolinguistikoetan ikusi denaren arabera, hiztun berrien kasuan transmisioa ia %100ean bermatzen da, EAEn behinik-behin. Halere, gazteen artean, helduen artean ez bezala, gero eta ohikoagoa da gaztelania ere aipatzea: hizkuntza biak transmititu nahi lituzketeela adieraztea, alegia. <strong>\u201cHizkuntza bitako diskurtsoa\u201d<\/strong> oso indartsua da gazteen artean, sarri aho biko ezpata bada ere.<\/p>\n<h1><span style=\"color: #808000\">HIZKUNTZA IDEOLOGIAK ETA IDENTITATEAK<\/span><\/h1>\n<p><strong>Autoidentifikazioa<\/strong> da gakoa. Hiztuna bere identitatea eraikitzera nola iristen den. Konplexua da. Elemenu asko sartzen dira jokoan: ama-hizkuntzaren ideologiak, etxeko hizkuntza, gaitasun maila, euskalkia jakitea ala ez, ohiko hizkuntza. Bereziki aipagarria da tokiko aldaerak ezagutzea zenbateko pisua duen.<\/p>\n<p>Galdera da: Zer naiz ni? Zer euskal hiztun mota? Nabardurak nabardura, lau&nbsp;erantzun jaso dituzte. Oso esanguratsuak:<\/p>\n<ul>\n<li>Zer euskal hiztun mota naiz? Euskaldun zaharra ez, behinik behin<\/li>\n<li>Zer euskal hiztun mota naiz? Euskaldun berria naiz<\/li>\n<li>Zer euskal hiztun mota naiz? Ni ez naiz euskaldunberria. Eta euskaldunberria ez banaiz, zer naiz?<\/li>\n<li>Euskalduna naiz.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Hizkuntza identitateei dagokienez, <strong>ZORTZI<\/strong> profil definitu dira.<\/p>\n<p>ZAZPI profil, ikaste prozesuari begira; ZORTZI, erabilerari begira; HIRU, transmisioari begira; eta ZORTZI, hizkuntza identitateari begira. Benitoren modura galde genezake:&nbsp;<em><strong>Zenbat gera?&nbsp;Lau, bat,&nbsp;hiru, bost, zazpi?&nbsp;<\/strong><\/em>Taxonomiak ikaragarri gustatzen zaizkigu. Ezta? Ze eroso sentitzen garen, bakoitzari etiketa jarri eta bakoitzari lekua esleitu ondoren. Halakoxeak gara! Zer egingo diogu, bada!<\/p>\n<h1><span style=\"color: #808000\">SAKONTZEKO<\/span><\/h1>\n<ul>\n<li>Blogean:&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/2015\/05\/13\/hiztun-berriak-hiztun-legitimoak\/\">https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/2015\/05\/13\/hiztun-berriak-hiztun-legitimoak\/<\/a><\/li>\n<li>Mahai-inguru bat (bideoa): <a href=\"http:\/\/blogs.deusto.es\/euskalgaiak\/hizkuntza-gutxituetako-hiztun-berriak-hiztun-aktibo-bihurtzeko-gakoak\/\">http:\/\/blogs.deusto.es\/euskalgaiak\/hizkuntza-gutxituetako-hiztun-berriak-hiztun-aktibo-bihurtzeko-gakoak\/<\/a><\/li>\n<li>Elkarrizketa bat irratian (audioa):&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.eitb.eus\/es\/radio\/radio-euskadi\/programas\/hagase-la-luz\/audios\/detalle\/4592776\/hiztun-berriak-ane-ortega-radio-euskadi\">https:\/\/www.eitb.eus\/es\/radio\/radio-euskadi\/programas\/hagase-la-luz\/audios\/detalle\/4592776\/hiztun-berriak-ane-ortega-radio-euskadi<\/a>\/<\/li>\n<li>Liburu osoa eskuratzeko:&nbsp;<a href=\"https:\/\/blogs.deusto.es\/euskalgaiak\/euskal-hiztun-berriak-esperientziak-jarrerak-eta-identitateak-liburua\/\">https:\/\/blogs.deusto.es\/euskalgaiak\/euskal-hiztun-berriak-esperientziak-jarrerak-eta-identitateak-liburua\/<\/a><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HIZTUN BERRIAK lana oso-osorik irakurtzeko gogoa izan dut aspalditik. Han-hemen erreferentziak ikusi ditut, artikuluetan, hitzaldietan, bideoetan\u2026 baina testu osoa irakurtzeko nagi ibili naiz. Uda probestu dut horretarako, eta ez naiz damu. Interesgarria iruditu zait, eta apunte batzuk hona ekartzea pentsatu &hellip; <a href=\"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/2018\/09\/06\/hiztun-berriak-biba-zuek-eta-gora-gu\/\">Jarraitu irakurtzen <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[153,16,59,25],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1523"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1523"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1523\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2133,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1523\/revisions\/2133"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1523"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1523"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.garabide.eus\/blogak\/allartean\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1523"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}